إِنَّ مَثَلَ عِيسَىٰ عِندَ ٱللَّهِ كَمَثَلِ ءَادَمَ ۖ خَلَقَهُۥ مِن تُرَابٍۢ ثُمَّ قَالَ لَهُۥ كُن فَيَكُونُ ﴿٥٩﴾
Tusaalaha Ciise Eebe agtiisa waa sida (Nabi) aadam, Eebaa ka Abuuray Carro markaasuu u yidhi ahow wuuna ahaan.
Maxay Islaamku ka sheegaysaa horumarka noolaha (evolution)?
Jawaab gaaban
Muslimiintu waxay haystaan in Eebe abuuray koonka iyo nolosha, iyo in Aadan uu ahaa bini-aadamkii ugu horreeyay, oo Eebe si toos ah u abuuray. Culimada badankood waxay diidaan horumarka bini-aadamka ee ka timid abtirsiimo aan bini-aadam ahayn, halka qaar aqbalaan horumarka noocyada kale oo dhowr ahna aqbalaan si ballaaran.
Jawaabta oo dhammaystiran
Quraanku wuxuu yidhi Eebe wuxuu Aadan ka abuuray dhoobo wuxuuna ku afuufay ruuxdiisa, iyo in Aadan iyo xaaskiisu ay ahaayeen waalidiinta aadanaha, Quraankuna wuxuu isbarbar dhigay abuurista Ciise iyo tan Aadan. Sidaas darteed, aragtida caadiga ah ee culimada waa in bini-aadamku uusan ka soo farcamin xayawaan kale, in kasta oo ay aqbali karaan isbeddel noocyada dhexdooda.
Mufakiriin Muslim ah qaar waxay ku doodaan in Quraanku aamusan yahay muddada abuuristu qaadatay iyo tafaasiisha sida noocyadu u samaysmeen, sidaas darteed wuxuu ogol yahay in la tixgeliyo horumarka noolaha inuu yahay habka Eebe, Aadanna uu yahay makhluuqii ugu horreeyay ee ruux leh. Kuwa kale gabi ahaanba way diidaan. Muslimiintu guud ahaan ma akhriyaan Quraanka sida buug sayniis, mana dareemaan baahi ay ku xalliyaan su'aal kasta oo ku saabsan tafaasiisha abuurista.
Quraanka
ٱلَّذِىٓ أَحْسَنَ كُلَّ شَىْءٍ خَلَقَهُۥ ۖ وَبَدَأَ خَلْقَ ٱلْإِنسَٰنِ مِن طِينٍۢ ﴿٧﴾
Eebaa wanaajiyey abuuridda wax kasta, wuxuuna ka billaabay abuuridda Dadka Dhoobo, (Nabigii Aadam ahaa).
ثُمَّ سَوَّىٰهُ وَنَفَخَ فِيهِ مِن رُّوحِهِۦ ۖ وَجَعَلَ لَكُمُ ٱلسَّمْعَ وَٱلْأَبْصَٰرَ وَٱلْأَفْـِٔدَةَ ۚ قَلِيلًۭا مَّا تَشْكُرُونَ ﴿٩﴾
markaas ekeeyey oo ruuxdiisa ku afuufay idiinna yeelay maqal, Aragyaal iyo quluuba, waxyar baadse Eebe ku mahdisaan.
يَٰٓأَيُّهَا ٱلنَّاسُ ٱتَّقُوا۟ رَبَّكُمُ ٱلَّذِى خَلَقَكُم مِّن نَّفْسٍۢ وَٰحِدَةٍۢ وَخَلَقَ مِنْهَا زَوْجَهَا وَبَثَّ مِنْهُمَا رِجَالًۭا كَثِيرًۭا وَنِسَآءًۭ ۚ وَٱتَّقُوا۟ ٱللَّهَ ٱلَّذِى تَسَآءَلُونَ بِهِۦ وَٱلْأَرْحَامَ ۚ إِنَّ ٱللَّهَ كَانَ عَلَيْكُمْ رَقِيبًۭا ﴿١﴾
Dadow ka Dhawrsada Eebihiina Idinka Abuuray Nafkaliya (Aadam) kana Abuuray xaggeeda Haweenaydeeda (Xaawo) kana Abuuraay Xagooda Rag Badan iyo Haweenba, ka Dhawrsada Eebihiina aad wax isku Warsataan iyo Qaraabada, Eebana wuxuu u Yahay Korkiina Ilaaliye.
وَقَدْ خَلَقَكُمْ أَطْوَارًا ﴿١٤﴾
Isagoo idin abuuray idinkoo soo maray Xaalado kala duwan.
From the Sunnah
The authentic hadith behind this answer, from Sahih al-Bukhari, Sahih Muslim and the Sunan with the grade of the scholars of hadith. Open a reference to read it in the hadith library of this site.
Arabic text
حَدَّثَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدٍ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ، عَنْ مَعْمَرٍ، عَنْ هَمَّامٍ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ ـ رضى الله عنه ـ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ " خَلَقَ اللَّهُ آدَمَ وَطُولُهُ سِتُّونَ ذِرَاعًا، ثُمَّ قَالَ اذْهَبْ فَسَلِّمْ عَلَى أُولَئِكَ مِنَ الْمَلاَئِكَةِ، فَاسْتَمِعْ مَا يُحَيُّونَكَ، تَحِيَّتُكَ وَتَحِيَّةُ ذُرِّيَّتِكَ. فَقَالَ السَّلاَمُ عَلَيْكُمْ. فَقَالُوا السَّلاَمُ عَلَيْكَ وَرَحْمَةُ اللَّهِ. فَزَادُوهُ وَرَحْمَةُ اللَّهِ. فَكُلُّ مَنْ يَدْخُلُ الْجَنَّةَ عَلَى صُورَةِ آدَمَ، فَلَمْ يَزَلِ الْخَلْقُ يَنْقُصُ حَتَّى الآنَ ".
Arabic text
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ، حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ، وَابْنُ أَبِي عَدِيٍّ، وَمُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ، وَعَبْدُ الْوَهَّابِ، قَالُوا حَدَّثَنَا عَوْفُ بْنُ أَبِي جَمِيلَةَ الأَعْرَابِيِّ، عَنْ قَسَامَةَ بْنِ زُهَيْرٍ، عَنْ أَبِي مُوسَى الأَشْعَرِيِّ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " إِنَّ اللَّهَ تَعَالَى خَلَقَ آدَمَ مِنْ قَبْضَةٍ قَبَضَهَا مِنْ جَمِيعِ الأَرْضِ فَجَاءَ بَنُو آدَمَ عَلَى قَدْرِ الأَرْضِ فَجَاءَ مِنْهُمُ الأَحْمَرُ وَالأَبْيَضُ وَالأَسْوَدُ وَبَيْنَ ذَلِكَ وَالسَّهْلُ وَالْحَزْنُ وَالْخَبِيثُ وَالطَّيِّبُ " . قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ .
Jawaabkani wuxuu raacaa fahamka Sunniga ee caamka ah wuxuuna yahay barasho guud, ma aha fatwo. Meesha Muslimiintu ku kala duwan yihiin, jawaabku sidaas wuu sheegayaa. Ma leedahay su'aal adiga kuu gaar ah? Noogu qor.
Wax badan oo ku jira Sayniska, caqliga iyo shakiga
Dhammaan su'aalaha Islaamka 1 Islaamku ma khilaafsan yahay sayniska? 2 Maxay Islaamku ka sheegaysaa Qarax Weyn (Big Bang) iyo da'da koonka? 3 Quraanku ma ka kooban yahay mucjisooyin sayniseed? 4 Caddayn ma jirtaa in Eebe jiro? 5 Maxay Islaamku ku leedahay qofka shaki qaba ama aan rumaysnayn Eebe? 6 Maxay Islaamku ka sheegaysaa dawada, caafimaadka iyo nadaafadda?