Islom din erkinligiga ruxsat beradimi?

Alloh, Iso va boshqa dinlar Qur'on · 4 Hadith · 1 Manbalar · 1

Qisqa javob

Ha. Qur'on dinda majburlash yo'qligini va haqiqat adashishdan ajralib turishini aytadi. Hech kimni musulmon bo'lishga majburlab bo'lmaydi va odamning iymonini odamlar emas, Alloh hukm qiladi.

To'liqroq javob

Qur'on Payg'ambar ﷺ ga uning faqat eslatuvchi ekanini va odamlar ustidan nazoratchi emasligini aytadi va agar Alloh xohlasa, yer yuzidagi barcha odam iymon keltirishini aytib, u ularni majburlaydimi, deb so'raydi. Majburan qilingan e'tiqod Islomda qabul qilinmaydi, chunki iymon qalb ishidir.

Tarixda yahudiy va nasroniy jamoalari asrlar davomida musulmon hukmronligi ostida o'z sudlari, cherkovlari va sinagogalari bilan yashagan va Payg'ambar ﷺ ning ilk tarjimai hollarida u Najron nasroniylariga bergan himoya shartnomasi qayd etilgan. Tarixda har bir jamiyatdagi kabi toqatsizlikning yomon holatlari ham bo'lgan. Musulmonlar bu holatlar Qur'on o'rgatgan narsaga zid deb biladi.

Qur'ondan

لَآ إِكْرَاهَ فِى ٱلدِّينِ ۖ قَد تَّبَيَّنَ ٱلرُّشْدُ مِنَ ٱلْغَىِّ ۚ فَمَن يَكْفُرْ بِٱلطَّٰغُوتِ وَيُؤْمِنۢ بِٱللَّهِ فَقَدِ ٱسْتَمْسَكَ بِٱلْعُرْوَةِ ٱلْوُثْقَىٰ لَا ٱنفِصَامَ لَهَا ۗ وَٱللَّهُ سَمِيعٌ عَلِيمٌ ﴿٢٥٦﴾

Динга мажбур қилиш йўқ. Батаҳқиқ, ҳақ ботилдан ажради. Ким тоғутга куфр келтириб, Аллоҳга иймон келтирса, батаҳқиқ, узилмайдиган мустаҳкам тутқични ушлаган бўлур. Ва Аллоҳ эшитувчи, билувчи зотдир. (Ақида, иймон масаласи инсон қалбига боғлиқ жуда ҳам нозик бир масаладир. Бу нарсани мажбур этиб, куч билан сингдириб бўлмайди. Балки ҳар бир инсон баён қилинган нарсаларга тушуниб иймон келтиргандагина мақсад ҳосил бўлади. Исломда ушбу қоидага қаттиқ риоя қилинади. Аллоҳ таоло Ўзи «Динга мажбур қилиш йўқ. Батаҳқиқ, ҳақ ботилдан ажради», деб қўйган. Яъни, Аллоҳ таоло Ўз Пайғамбари Муҳаммад алайҳиссаломга Қуръони Каримни тушириб, Исломни жорий қилгандан сўнг тўғри йўл нотўғрисидан, ҳақ ботилдан ажради. Ҳамма нарса ўз ўрнини топди. Шундай бўлгандан кейин «Динга мажбур қилиш йўқ». Ҳар кимга Аллоҳ ақл берган, ўзига керак йўлни танлаб олсин.)

وَلَوْ شَآءَ رَبُّكَ لَءَامَنَ مَن فِى ٱلْأَرْضِ كُلُّهُمْ جَمِيعًا ۚ أَفَأَنتَ تُكْرِهُ ٱلنَّاسَ حَتَّىٰ يَكُونُوا۟ مُؤْمِنِينَ ﴿٩٩﴾

Агар Роббинг хоҳласа, ер юзидаги кишиларнинг ҳаммаси иймонга келар эдилар. Ёки сен одамларни мўмин бўлишга мажбурлайсанми?

فَذَكِّرْ إِنَّمَآ أَنتَ مُذَكِّرٌۭ ﴿٢١﴾ لَّسْتَ عَلَيْهِم بِمُصَيْطِرٍ ﴿٢٢﴾

Бас, эслатгин, сен, албатта, эслатувчидирсан. Сен улар устидан ҳукмингни ўтказувчи эмассан.

لَكُمْ دِينُكُمْ وَلِىَ دِينِ ﴿٦﴾

Сизга ўз динингиз, менга ўз диним. (Бу сурада Ислом эълон қилган ақида эркинлиги ўз аксини топган. 1400 йил аввал эълон қилинган бу ҳуррият оёқ ости қилинганда, инсоният улкан зарарлар тортди.)

From the Sunnah

The authentic hadith behind this answer, from Sahih al-Bukhari, Sahih Muslim and the Sunan with the grade of the scholars of hadith. Open a reference to read it in the hadith library of this site.

1 Sahih al-Bukhari 3166 Sahih, hadis olimlari kelishgan
Arabic text

حَدَّثَنَا قَيْسُ بْنُ حَفْصٍ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَاحِدِ، حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ عَمْرٍو، حَدَّثَنَا مُجَاهِدٌ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو ـ رضى الله عنهما ـ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏ "‏ مَنْ قَتَلَ مُعَاهَدًا لَمْ يَرَحْ رَائِحَةَ الْجَنَّةِ، وَإِنَّ رِيحَهَا تُوجَدُ مِنْ مَسِيرَةِ أَرْبَعِينَ عَامًا ‏"‏‏.‏

Read it in the hadith library

Manbalar

Bu javob ortidagi hadis va rivoyatlar. Ushbu saytning hadis kutubxonasida o'qish uchun raqamni oching.

  • Treaty with the Christians of Najran: Ibn Hisham, as-Sirah an-Nabawiyyah (an early biography).

Bu javob Ahli sunna ko'pchiligining tushunchasiga tayanadi va umumiy bilim bo'lib, fatvo emas. Musulmonlar o'rtasida ixtilof bo'lgan joyda, javob buni aytadi. O'z savolingiz bormi? Bizga yozing.

This page is translated with machine assistance and may contain mistakes. The English and Arabic versions are our reference. About our sources